E-dergi
e-dergi

İnovasyon

"Çok Amaçlı Kanallara" Sahip ve Patentli Yeni Çatı ve Cephe Panelleri

Y. Mimar Cüneyt Pekel'in uzun araştırmaları sonucu geliştirdiği ve patent aldığı "Çok Amaçlı Kanallar"a sahip Yeni Çatı ve Cephe Panelleri, ısı ve su yalıtımı sağlayan bir kaplama malzemesi olmanın ötesine geçerek yangın söndürme, ısıtma-soğutma ve havalandırma sistemleri için dağıtım kanalı olarak da hizmet verebiliyorlar. 11 yeni özellik kazandırılan paneller yapıların iç mekanlarında ihtiyaç durumunda birçok fonksiyonun doğrudan çözümünü sağlayabiliyorlar.

Dünyanın her yerinde geniş iç mekan gerektiren büyük yapılarda çatı ve cephe kaplama malzemesi olarak her iki yüzü metal, arası ısı yalıtımlı kompozit paneller yaygın olarak kullanılıyor. Bir metre civarında enleri, siparişe göre değişen ve gerektiğinde 17 metreden de fazla olabilen boylarıyla bu kompozit paneller inşaat sürecini önemli ölçüde hızlandırıyorlar. Hafif olmalarına karşılık kar ve rüzgar yüklerini taşıyan, ısı ve su yalıtımında yüksek performanslarıyla dikkat çeken bu paneller, farklı renklerdeki pürüzsüz metal yüzeyleriyle iç ve dış mekanların biçimlenişinde yüksek kalitenin ve estetiğin ortaya çıkışına önemli katkı sağlıyorlar. Fabrikalar, depolar ve antrepolar gibi endüstriyel tesisler ile gösteri, ticaret, kültür, sanat, eğlence, spor tesisleri, havaalanları, tren istasyonları, garlar ve fuarlar, bu malzemelerin yaygın olarak kullanıldığı yapı tiplerini oluşturuyor.
Türkiye’de, bu kompozit panellerin kurulu üretim kapasitesi 70 milyon m2 civarında ve gerçekleşen üretim yılda 30-35 milyon metrekare. Atıl üretim kapasitesi ve hızlı büyüyen talep, üretici firmalar arasında yoğun bir rekabeti ortaya çıkarıyor. Bu rekabet, piyasada beğenilen uygulamaların, tüm firmalar tarafından hızla kopyalanmasına neden oluyor, bunun sonucu birbirleriyle aynı hale gelen ürünlerse rekabeti daha da sertleştiriyor. Diğer taraftan çatı&cephe panelleri sektöründe kullanılan ürünler bugün tüm dünyada temel olarak ısı ve su yalıtımı sağlayan; form, malzeme ve performans özellikleri kapsamında artık standart hale gelmiş, sanki gelişimini tamamlamış ürünler olarak görülüyorlar. Bu anlamda sektörde bir tıkanmadan söz edilebiliyor. Sektörü tümüyle etkileyebilecek, değiştirebilecek, onu yeniden daha geniş bir zeminde inşa edebilecek niteliklerde ürün geliştirmeye şiddetle ihtiyaç var ve şüphesiz bunlar sektöre güç katacak.
Bu çerçevede değerlendirilebilecek 34506.01 sayılı patent ise kompozit panellere sektörde güçlü yeni bir kimlik oluşturuyor. Ekim 2013-Aralık 2015 tarihleri arasında İsveç Patent Ofisi’nde yürütülen araştırma ve inceleme süreçlerinin sonucunda Türk Patent Enstitüsü (TPE) tarafından patent belgesi verilen bu çalışma, çok basit bir değişiklikle kompozit çatı ve cephe panellerine 11 yeni ve önemli özellik kazandırıyor. Böylece çatı ve cephe panellerinin ürün tarifi kapsam olarak genişliyor, yapı iç mekanında temel ihtiyaç durumunda olan birçok fonksiyonun doğrudan çözümünü de sağlar hale geliyor.

Ek maliyet getirmiyor
Bu basit değişiklik ise, “Çok Amaçlı Kanalların” kompozit çatı ve cephe panellerine ek maliyet getirmeyecek şekilde üretim sırasında eklenmesi. Bir veya birden çok sayıda olabilen bu kanallar sayesinde çatı ve cephe panelleri sadece ısı ve su yalıtımı sağlayan bir kaplama malzemesi olmanın ötesine geçerek yangın söndürme, ısıtma-soğutma-havalandırma sistemleri için dağıtım kanalı olarak hizmet verir özellikler kazanıyor. Ayrıca “hafif kablolama” olarak tanımlanabilen iç mekandaki kablo transferleri için uygun özellikte korumalı birer hat oluşturan bu kanallar, iç mekana bakan yüzlerinin perfore edilmesiyle panellere akustik özellik de kazandırıyor. Bu özellik, kanalların çoğaltılmasıyla ve kanal içlerine ses yutucu malzeme yerleştirilerek daha da güçlendirilebiliyor. Bu “Çok Amaçlı Kanallar” iç mekanda aydınlatma ve enformasyon aktarımı amaçlı kurulacak bilgi-iletim sistemlerinin tasarımı için de estetik yönden güçlü hazır seçenekler sunuyor.
Yangın söndürme, ısıtma-soğutma-havalandırma, hafif kablolama, akustik, aydınlatma ve enformasyon aktarımı, çatı ve cephe kaplama panellerinin kullanıldığı tüm yapıların iç mekanlarında ihtiyaç duyulan fonksiyonlar. Tüm bu fonksiyonlarla ilgili sistemler bugünkü inşaat tekniğine göre çatı ve cephe panellerinin montajı bittikten sonra işçilik, malzeme, zaman harcanarak ve karşılığında maliyet oluşturarak ayrı ayrı yapıya ekleniyorlar. Yapı iç mekanına bu sistemler sonradan yerleştirildiğinde, esasında bir görüntü karmaşası/kirliliği ortaya çıkıyor. Buna ilave olarak hiç farkına varılmasa da bu sistemlerin üzerleri, girinti ve çıkıntıları esasında “büyük açıklıklı iç mekanda” tozlanma, kirlenme, böceklenme yuvaları haline geliyor. İç mekanın büyüklüğü dolayısıyla düzenli temizlenme fırsatı olmadığından bu problem yıllar içinde artıyor. Alışılmış inşaat sürecinin bir parçası olarak dikkat çekmeyen, farkına varılmayan bu görüntü kirliliği ve tozlanma, kirlenme, böceklenme olgusu inşaatın bitimiyle yapının bir parçası haline geliyor. İşte “Çok Amaçlı Kanallar”, çatı ve cephe panellerinde tüm bu fonksiyonları kanalların içinde ek malzeme, işçilik, zaman ve bunların karşılığında maliyet gerektirmeden çözüyor. Böylece çatı ve cephe panellerinin düzgün, pürüzsüz, pırıl pırıl yüzeyleri ile iç mekanın bitirilmesini sağlıyor. Görüntü kirliliği ortadan kalkarken iç mekan mimarisi toz, kir, böcek yuvalarından arındırılıp yüksek kalitede bir hijyenik ortam haline geliyor, iç mekanın estetik kalitesi yükseliyor.

Y. Mimar Cüneyt Pekel: “Önemli Özelliklere Sahip”
“Çatı ve cephe panellerine ‘Çok Amaçlı Kanallar’ sayesinde kazandırılan şüphesiz önemli yeni özellikler var... Fakat bununda ötesinde çok önemli bir özellik daha bulunuyor. Bilinen şekliyle çatı ve cephe panelleri kendi zati ağırlıklarıyla birlikte çatıda rüzgar+kar, cephede ise rüzgar yüklerini taşıyacak özellikteler. Rüzgar dediğimiz zaman rüzgar basıncının yanı sıra rüzgarın etkisiyle ters yönde oluşan emme kuvvetleri de kast ediliyor. Bu panellerin güçlü yük taşıma kabiliyeti, aradaki ısı yalıtım malzemesinin her iki yüzdeki metallere sıkıca yapışarak malzemeyi kompozit hale getirmesiyle ortaya çıkıyor. Kompozit hale gelen malzeme yük altında kendisini oluşturan bileşenlerin (alt ve üst metaller ve arada ısı yalıtım malzemesi) ayrı ayrı taşıyabileceği yüklerin toplamından daha fazla yük taşır hale geliyor. Çünkü yapışmayla birlikte tüm bileşenler yük altında tek bir malzeme gibi davranıyor. Bu kompozit davranış, ısı yalıtım malzemesiyle metal kaplamalar arasındaki yapışma yüzeyinin büyüklüğüne bağlı olarak artıyor. Diğer taraftan çatı ve cephe panellerinin yük taşıma kabiliyetleri ne kadar yükseltilebilirse çatıda aşık cephede kuşak aralıkları o kadar daha genişliyor. Daha geniş aşık, kuşak aralıkları yapının taşıyıcı sistemini hafifletiyor. Bu ise yapı maliyetini düşürüyor. Panelin yük taşıma kabiliyeti, malzeme kalınlıkları (metal ve ısı yalıtım malzemesi) artırılarak ve/veya çatı panellerinde oluklar büyütülerek, sayıları artırılarak sağlanabiliyor; fakat bu adımların her biri panel maliyetini yükseltiyor. Panel tasarım mühendisliği bu çelişkiyi fayda-maliyet optimizasyonu çerçevesinde çözüyor. Bugün dünyada çatı cephe panel formları bu optimizasyon yapılarak yük taşıma bazında gelebilecekleri en uygun noktaya getirilerek gelişimini tamamlamış, bu anlamda standart hale gelmiş durumdalar. İşte ‘Çok Amaçlı Kanallar’, çatı ve cephe panellerinin yük taşıma kabiliyetlerine, tıkanmış oldukları bu noktada yeniden bir sıçrama fırsatı sağlıyor. Kanallar metal kalınlıkları, formları ve yapışma yüzeyinin genişlemesine olan katkılarıyla yük taşıma kabiliyetinin artması için önemli bir fırsat sağlıyorlar. Böylece yapıda daha geniş aşık, kuşak aralıklarının kullanılabilmesi için önemli bir kapı açılıyor. Bu durum bir taraftan taşıyıcı sistem maliyetlerini aşağıya çekerken, aynı zamanda daha yüksek teknoloji içeren taşıyıcı sistem çözümlerini kullanabilmeye ve onların daha geniş açıklıklara dayalı estetik potansiyelini hayata geçirmeye de olanak sağlıyor”.


Geri
share on twitter share on facebook